Οι Εβραίοι της Κρήτης και το ναυάγιο του «Δαναϊς» (αναδημοσιεύει ο Ιλάν).

Η εικόνα ίσως περιέχει: ουρανός, ωκεανός, υπαίθριες δραστηριότητες και νερό

 

Πρωτοχρονιά για κάποιους σήμερα, κι εγώ επιμένω να θυμάμαι.

Στις 7 Ιουνίου 1944 στις 03:00 το ξημέρωμα, ελάχιστους μήνες πριν την λήξη του πολέμου, κοντά στις ακτές της Σαντορίνης το Ελληνικό πλοίο «Δαναΐς», με γερμανική σημαία, βυθίστηκε συμπαρασύροντας στον βυθό 119 Ιταλούς στρατιώτες, 250 Κρητικούς τους οποίους κρατούσαν στις φυλακές γιατί θεωρούνταν επικίνδυνοι για τις κατοχικές δυνάμεις, αλλά και τους 350 Έλληνες Εβραίους της Κρήτης. «Μετοικεσία των Εβραίων» ονόμασαν το φονικό πογκρόμ εναντίον μιας κοινότητας που τα αρχαία ιστορικά κείμενα καταγράφουν την παρουσία της στο νησί από τον πρώτο αιώνα π.Χ.

Αυτό που δεν έχει ως τώρα καταγραφεί: εκείνοι που τους είχαν εμπιστευθεί την κινητή τους περιουσία, τους πρόδωσαν στους Γερμανούς και εκείνοι έγιναν τα μεγαλύτερα οικονομικά ονόματα της πόλης των Χανίων.

Κάποιοι μελετητές ισχυρίζονται ότι το «Δαναΐς» βούλιαξε από συμμαχική ενέργεια – ότι τορπιλίστηκε από το βρετανικό υποβρύχιο «Vivid» – και άλλοι ότι το πλοίο το βύθισαν οι ίδιοι οι Γερμανοί, τινάζοντας τους κρουνούς του αμπαριού του με ωρολογιακές βόμβες, κοντά στη Σαντορίνη. Τα συμμαχικά πλοία δεν είχαν λόγο να βουλιάξουν το πλοίο με τις 600 ψυχές. Οι Γερμανοί έτσι πέτυχαν «διπλό» στόχο. Και τους Εβραίους της Κρήτης εξαφάνισαν και τους επικίνδυνους Κρητικούς ξεφορτώθηκαν και τους χαραμοφάηδες Ιταλούς.

Στις αρχές του Ιουνίου 1944, οι Ηρακλειώτες συγκλονισμένοι έβλεπαν να εξελίσσεται μπροστά στα μάτια τους το δράμα των Εβραίων της Κρήτης, ανάμεσα τους και 88 παιδιά ως 16 ετών, που οι Γερμανοί είχαν συγκεντρώσει πάνω στα τείχη. Μόλις μαθεύτηκε ο ερχομός τους, έσπευσαν να τους περιθάλψουν. Στα Χανιά συνέλαβαν 219 Εβραίους, άνδρες, γυναίκες και παιδιά. Σχημάτισαν μια μεγάλη φάλαγγα και τους συνόδευαν ένοπλοι πάνω σε μοτοσικλέτες και αυτοκίνητα μέχρι και το Ρέθυμνο, όπου έφτασαν ύστερα από τρεις μέρες. Στη φάλαγγα πρόσθεσαν και τους λίγους Εβραίους του Ρεθύμνου, τους οποίους είχε συλλάβει η γερμανική αστυνομία Ρεθύμνου και η πορεία συνεχίστηκε άλλες έξι μέρες μέχρι το Ηράκλειο…

«Και το μπουλούκι αυτό που προκαλούσε τη φρίκη και τον πόνο, κάθε στιγμή μεγάλωνε και πλήθαινε. Ερχόντουσαν και άλλοι, και άλλοι. Νέοι, γέροι, γυναίκες, παιδιά, μωρά άρρωστα από τα νοσοκομεία, παράλυτοι επάνω στα φορεία. Διέσχισαν την Κρήτη με τα πόδια. Τραβούσαν μαζί τους ότι μπορούσε να μεταφερθεί σε ένα σακούλι στην πλάτη. Φορτωμένοι σαν ζώα, νηστικοί, διψασμένοι, περπάτησαν ώρες. Στο δρόμο άφηναν τα παπούτσια των, στις πέτρες των δρόμων μάτωσαν τα πόδια τους… Άρχισαν να ελπίζουν, μάταια τονωμένοι από τις περιποιήσεις μας και τη στοργή μας. Και μεις είχαμε στην ψυχή μας την κρυάδα του θανάτου, γιατί ξέραμε καλά πως ένα βαπόρι στο λιμάνι τους περίμενε και πως το βαπόρι αυτό δεν επρόκειτο ποτέ να φτάσει σε ένα άλλο λιμάνι… Έπεφταν στην αγκαλιά μας και μας εκλιπαρούσαν, εμάς τα αδύνατα πλάσματα, να τους κρατήσουμε κοντά μας. Οι γυναίκες ξεμαλλιασμένες, άλλες με τα μωρά στην αγκαλιά, άλλες με τα χέρια σηκωμένα ψηλά, φώναζαν και θρηνούσαν, οι άρρωστοι βογκούσαν ξαπλωμένοι χάμω και χωρίς να βρίσκουν την δύναμη να σηκωθούν… κι αυτοί μπήκαν στη γραμμή και με τουφέκια και πολυβόλα και με τάνκς οδηγήθηκαν εκεί απ’ όπου δεν θα ξαναγύριζαν ποτέ… Γερμανοί της Γκεστάπο με χτυπήματα και βρισιές κλειούσαν τα μαγαζιά κι έδιωχναν τον κόσμο, για να μην αντικρίσει το φριχτό δράμα των μελλοθανάτων… -Έχετε γεια, πάρτε τα παιδιά μας, φώναζαν με βραχνές φωνές. Βαφτίστε τα, κάντε τα δικά σας. Μα μην τ’αφήνετε να χαθούν μαζί μας…»
Γ. Κάββος, »Κατοχή και Αντίσταση στην Κρήτη», έκδοση 1991

«Ο ήλιος βιάστηκε να κρυφτεί, για να αποφύγει τη μακάβρια αυτή εικόνα που θα επακολουθούσε. Το ανοιξιάτικο σούρουπο με τις πένθιμες ομίχλες τύλιγε σαν ένα απόκοσμο σάβανο την θλιβερή αυτή ανθρωπομάζα. Τα νυχτοπούλια,οι μελαγχολικές μελωδίες τους, συνέθεταν μια επικήδεια ωδή ασύλληπτη σε σπαραγμό και οδύνη. Το Δαναΐς σαν δραπέτης της κόλασης χάθηκε στο βαθύ σκοτάδι της νύχτας που είχε απλωθεί»…

Αφηγείται ο Ευτύχης Μαλεφάκης, στα “Χανιώτικα νέα” (1995)

 

Η εικόνα ίσως περιέχει: 5 άτομα, άτομα κάθονται
Η εικόνα ίσως περιέχει: 7 άτομα, άτομα στέκονται
Δεν διατίθεται αυτόματο εναλλακτικό κείμενο.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Το κείμενο αναδημοσιεύεται στον τοίχο του Ilan στο φέισμπουκ από ανάρτηση που έκανε για το θέμα η Σοφία Μπολιώτη.

 

Advertisements

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s